Porady· 4 min czytania

Słodkie kłamstewka, czyli jak producenci nas okłamują

Joanna PiotrowskaPisze Joanna Piotrowska · poznaj autora →

Wieloziarnisty czy pełnoziarnisty? Waniliowy czy wanilinowy? Podobne nazwy nie zawsze oznaczają ten sam produkt. Poznaj osiem przykładów i sprawdź, na co zwracać uwagę w składzie, wartości odżywczej i sposobie przechowywania żywności.

Niełatwo odnaleźć się w gąszczu informacji, ciekawostek i produktów spożywczych. Półki uginają się od produktów, kolorowe opakowania kuszą, a przy regałach stoi konsument, który czasem nie wie, co będzie dla niego wartościowe, a czego lepiej unikać.

Dzisiaj przyjrzymy się kilku nazwom i składnikom, które mogą budzić wątpliwości. Sprawdzimy, czym różnią się produkty i co warto przeczytać na etykiecie przed zakupem.

1. Miód sztuczny

Zwróciłeś kiedyś uwagę na taki dopisek? Miód sztuczny nie jest miodem wytwarzanym przez pszczoły. To produkt na bazie cukrów, który ma przypominać go smakiem i wyglądem. Może zawierać aromaty i barwniki.

Nie należy jednak traktować również naturalnego miodu jako znaczącego źródła witamin i składników mineralnych w codziennej diecie. Jego głównym składnikiem są cukry.

Rada na dziś: jeśli chcesz kupić miód pszczeli, sprawdź nazwę i pochodzenie produktu. Pamiętaj, żeby nie podawać miodu dzieciom przed ukończeniem 1. roku życia.

2. Pieczywo wieloziarniste

Z pieczywem historia jest jeszcze ciekawsza. Wielu moich pacjentów pyta, jakie pieczywo wybierać. Warto rozróżniać kilka określeń:

  • Pieczywo pełnoziarniste powstaje z mąki uwzględniającej wszystkie główne części ziarna, w tym otręby i zarodek.

  • Pieczywo wieloziarniste zawiera różne ziarna lub produkty z różnych zbóż. Sama nazwa nie oznacza, że użyto mąki pełnoziarnistej.

  • Pieczywo razowe wypieka się z mąki razowej, np. żytniej lub pszennej. Nie oznacza to pieczywa z jasnej mąki zabarwionego karmelem.

Sam ciemny kolor ani ziarna na powierzchni nie wystarczą, aby ocenić pieczywo. Warto sprawdzić rodzaj użytej mąki i zawartość błonnika.

Rada na dziś: czytaj skład zarówno w piekarni, jak i w sklepie. Pakowane pieczywo nie musi mieć gorszego składu niż sprzedawane luzem.

3. Mleko w proszku

Mleko w proszku powstaje przez usunięcie wody z mleka. Można je znaleźć m.in. w jogurtach, serkach, deserach i słodyczach. W produktach mlecznych bywa stosowane do zwiększenia zawartości suchej masy i uzyskania odpowiedniej konsystencji.

Sama jego obecność nie oznacza, że produkt jest niezdrowy. Oceniając nabiał, warto uwzględnić cały skład, zawartość białka, tłuszczu i cukrów oraz własne potrzeby żywieniowe.

Rada na dziś: nie odrzucaj produktu wyłącznie z powodu mleka w proszku. W jogurtach smakowych sprawdzaj także obecność cukru dodanego i rzeczywistą zawartość owoców.

4. Oliwa z wytłoczyn

Oliwa z wytłoczyn oliwek powstaje z pozostałości po pozyskaniu oliwy. Do jej otrzymywania wykorzystuje się rozpuszczalniki lub inne metody fizyczne, a następnie proces rafinacji. Jest to inna kategoria niż oliwa extra virgin.

Sam opis technologii nie wystarcza, aby uznać produkt za niebezpieczny. Poszczególne rodzaje oliwy różnią się sposobem otrzymywania i właściwościami.

Na co zwracać uwagę?

  • Sprawdzaj pełną nazwę i kategorię produktu.

  • Dobieraj oliwę lub olej do planowanego zastosowania.

  • Chroń tłuszcze przed światłem, wysoką temperaturą i dostępem powietrza.

  • Przestrzegaj zaleceń przechowywania na etykiecie. Nie każdy olej wymaga lodówki; oliwę zwykle przechowuje się szczelnie zamkniętą, w chłodnym i ciemnym miejscu.

5. Masło a miks tłuszczowy

Miks tłuszczowy nie jest masłem. Może zawierać tłuszcz mleczny i tłuszcze roślinne w różnych proporcjach. Dlatego warto sprawdzić nazwę, skład i tabelę wartości odżywczej, zamiast kierować się podobieństwem opakowania.

Nie można zakładać, że każdy miks ma ten sam skład lub dużą zawartość tłuszczów trans. Znaczenie ma m.in. rodzaj zastosowanych tłuszczów i sposób ich przetwarzania.

Rada na dziś: porównuj konkretne produkty, w tym zawartość nasyconych kwasów tłuszczowych. Do smarowania pieczywa możesz też wykorzystać pasty roślinne, hummus czy serek naturalny.

6. Cukier wanilinowy

Czujesz te ciasteczka pachnące wanilią? Ja też! Warto jednak rozróżniać cukier waniliowy i wanilinowy.

Cukier waniliowy zawiera wanilię, natomiast wanilinowy jest aromatyzowany waniliną. Wanilina jest jednym ze związków odpowiadających za aromat wanilii, ale może być również otrzymywana innymi metodami. Nie jest tym samym co cukier ani cała laska wanilii.

Sam fakt użycia waniliny nie oznacza, że produkt jest szkodliwy. Jeśli zależy Ci na smaku i aromacie prawdziwej wanilii, sprawdzaj skład.

Rada na dziś: wybieraj świadomie między produktem z wanilią a aromatyzowanym waniliną. W obu przypadkach cukier aromatyzowany pozostaje przede wszystkim cukrem.

7. Syrop o smaku malinowym

Ile malin znajduje się w produkcie o smaku malinowym? Odpowiedzi warto szukać na etykiecie. Sok malinowy i syrop o smaku malinowym nie są tym samym.

Pamiętam, kiedy analizowałam dzienniczek żywieniowy jednej z moich pacjentek. Okazało się, że do każdej szklanki wody dolewała sporą ilość produktu o smaku malinowym. Nieświadomie zwiększała w ten sposób ilość cukru i kalorii w diecie, sądząc, że pije zdrowy sok.

Syropy mogą zawierać przede wszystkim cukier lub syropy cukrowe, wodę i aromaty. Ich skład oraz zawartość owoców zależą od konkretnego produktu.

Rada na dziś: sprawdzaj nazwę, procentową zawartość soku i skład. Jeśli szukasz soku malinowego, wybieraj sok 100%, ale pamiętaj, że także on zawiera cukry i nie zastępuje wody.

8. Płatki kukurydziane bez glutenu

Napis „bez glutenu” nie oznacza automatycznie, że płatki mają mniej cukru, więcej błonnika lub ogólnie lepszą wartość odżywczą. Jest natomiast ważną informacją dla osób, które muszą unikać glutenu.

Składy płatków różnią się między produktami. Mogą zawierać cukier, glukozę, syropy lub melasę. Sama liczba takich składników nie mówi jednak, ile cukrów znajduje się w porcji.

Rada na dziś: porównuj skład oraz zawartość cukrów, błonnika i soli w 100 g produktu. Sprawdzaj również wielkość porcji, którą faktycznie wsypujesz do miski.

Czytaj etykiety i nie kieruj się wyłącznie kolorowym opakowaniem. Oceniaj konkretny produkt na podstawie jego składu, wartości odżywczej i przeznaczenia.

Gotowy, by chronić dziecko?

Porównaj warianty I–V i dobierz sumę ubezpieczenia w 5 minut.

Porównaj warianty →

Czytaj dalej

Porady
Jak zgłosić szkodę z NNW dziecka? Instrukcja dla rodzica
Porady
Nowy rok szkolny, nowe wyzwania - do czego warto przygotować dziecko po wakacjach?
Przedszkolak
Program Partnerski SzkolnaPolisa.PL - jak działa kod polecający i jak wykorzystać punkty?